 |
| |
 |
เจ้าตัวเล็ก 1-3 ขวบ : |
Symphonies, Play and Language ดีอย่างไร?
ทั้งดนตรี การเล่น และการพูดคุย กับลูกบ่อยๆ รับรองว่า 3 อย่างนี้จะช่วยให้เกิดสิ่งดีๆ ตามมา
กับเจ้าตัวเล็กของเราอย่างแน่นอนค่ะ |
|
| |
| |
|

|
ถึงเจ้าตัวเล็กจะเล่นดนตรีไม่เป็น นิ้วอาจจะจิ้มคีย์บอร์ดไปเรื่อยๆ แบบไม่รู้โน้ต แต่ถ้าเราให้เจ้า
ตัวเล็กได้คลุกคลีอยู่กับดนตรีทุกวัน เขาจะค่อยๆ เรียนรู้ว่าตัวโน้ตแต่ละตัวแทนด้วยเสียงดนตรี
แบบไหนรู้จักสังเกตจังหวะ และเรียนรู้ว่าทำนองของแต่ละเพลงต่างกันแค่ไหน
เชื่อไหมคะว่า ดนตรีจังหวะและเสียงสูงๆ ต่ำๆ ของดนตรี จะมีส่วนเกี่ยวข้องสัมพันธ์กับการฝึก
การอ่านด้วยค่ะ โดยเฉพาะแถวๆ ที่มีการเคลื่อนไหวของริมฝีปากนั่นล่ะค่ะ
อย่างล่าสุดก็เพิ่งจะมีงานวิจัยในศูนย์การแพทย์เด็กที่บอสตัน สหรัฐอเมริกาพบว่า เด็กๆ ที่ได้รับ
การฝึกฝนทางด้านดนตรี จะมีคะแนนการอ่านสูงกว่าเด็กที่ไม่ได้เรียนดนตรีมานะคะ รู้แบบนี้แล้ว
คุณพ่อคุณแม่อย่างเราก็ควรจะส่งเสริมพัฒนาการของลูกด้วยการ...
- ให้ฟังเพลงที่มีทำนองและเนื้อหาที่หลากหลาย ลูกเราจะได้ร้องเพลงและเคาะตาม
จังหวะไปด้วย
- มีเวลาว่างก็ให้ฟังเพลงบรรเลงหรือดนตรีคลาสสิกที่มีความซับซ้อน เพราะเพลงคลาสสิก
จะช่วยกระตุ้นคลื่นสมอง ทำให้เกิดการจัดเรียงตัวและเกิดความคิดสร้างสรรค์ตามมา
- ให้เจ้าตัวเล็กเรียนและเล่นดนตรีควบคู่กันไปด้วย เพราะการฟังอย่างเดียวจะช่วยเสริม
ทักษะให้ลูกรักของเราได้แค่บางอย่างเท่านั้น และมีการศึกษาอีกนะคะว่า ดนตรี
คลาสสิกจะช่วยพัฒนาด้านความคิด คือจะทำให้เด็กๆ รู้จักวิเคราะห์อย่างมีเหตุผล ซึ่ง
การคิดแบบนี้จะเป็นพื้นฐานที่ดีในการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ และภาษาของ
เด็กๆ ด้วยค่ะ
|
เสียงเพลงกับวัยกำลังเรียนรู้
ทั้งสนุกทั้งมีประโยชน์ |
เจ้าตัวเล็กในวัยนี้จะเริ่มพูดได้บ้างแล้วนะคะ เขาอาจบอกแม่เป็นคำสั้นๆ
ง่ายๆ ว่าตัวเองอยากได้อะไรอยากทำอะไร คิดอย่างไร เพราะฉะนั้น
เด็กๆ ก็จะชอบได้ยินเสียงเพลงด้วยค่ะ โดยเฉพาะเพลงที่มีจังหวะสนุกๆ
แล้วก็สนใจสิ่งที่อยู่รอบตัวเสมอ อยากรู้ อยากเห็น ต้องบอกว่านี่เป็น
วัยของการเลียนแบบผู้ใหญ่เลยค่ะ เห็นใครทำอะไรเป็นต้องอยากทำ
ตามทุกที เพราะฉะนั้นถ้าเขาเห็นเราใส่ส้นสูงแล้วอย่าใส่ตามก็อย่า
แปลกใจไปเลยนะคะ |
 |
|
อีกอย่างก็คือเด็กวัยนี้ชอบร้องเพลงและเต้นตามจังหวะเป็นที่สุด เพราะกล้ามเนื้อมัดใหญ่ จะมี
พัฒนาการในระดับที่เริ่มทรงตัวได้แข็งแรงขึ้นแล้ว เด็กบางคนถึงกับมีพัฒนาการทางภาษา
ที่เร็วมากด้วยนะคะเขาอาจพูดคำแปลกๆ ที่เราไม่คิดว่าเขาจะพูดได้ออกมา เวลาคุยกับเขาแล้ว
จะรู้สึกสนุกมากเลยค่ะเพราะฉะนั้นเขาก็จะเริ่มร้องเพลงตามที่ได้ยินตาม ยิ่งถ้าเป็นคำง่ายๆ ยิ่ง
อยากร้องตาม แล้วก็โยกซ้ายโยกขวาประกอบไปด้วยอย่างสนุกสนาน คุณแม่อย่างเราก็อาจ
จะร้องเพลงง่ายๆ ให้ลูกฟัง ลูกจะได้ร้องตามได้ อย่างเพลง “ช้างๆๆๆๆ น้องเคยเห็นช้างหรือเปล่า” ระหว่างร้องไปก็สอนเจ้าตัวเล็กไปด้วยว่า ช้างหน้าตาเป็นแบบนี้นะลูก นี่หางนะคะ เก่งทำอะไร
ได้บ้าง เก่งอย่างไร เผื่อว่าคราวต่อไปเวลาเขาเห็นช้างที่ไหนก็จะได้จำได้ด้วยค่ะ หรืออาจจะ
เลือกเพลงกาก็ได้นะคะ “กาเอ๋ยกา บินมาไวไว มาจับต้นโพธิ์โผมาต้นไทร”หรือถ้าคุณแม่ไม่
ถนัดร้องเพลงเสียเลย อาจเปลี่ยนเป็นท่องคำคล้องจองให้ลูกฟังก็ได้ค่ะ อย่าง
แมวเอ๋ยแมวเหมียว รูปร่างประเปรียวเป็นนักหนา
ร้องเรียกเหมียวเหมียวเดี๋ยวก็มา เคล้าแข้งเคล้าขาน่าเอ็นดู
รู้จักเอารักเข้าต่อตั้ง ค่ำค่ำก็นั่งระวังหนู
ควรนับว่ามันกตัญญู ควรดูอย่างไว้ใส่ใจเอย
ทั้งเสียงเพลง ทั้งคำคล้องจองจะช่วยเรียกร้องความสนใจของเจ้าตัวเล็กได้เป็นอย่างดีเชียวค่ะ
และยังช่วยกระตุ้นการเรียนรู้และความจำ ให้เขาเรียนรู้ทั้งเรื่องคำ เสียง และสอนเรื่องราวรอบตัว
ให้ลูกได้รู้จักได้เป็นอย่างดี ที่สำคัญเพลิดเพลินด้วยค่ะ
Do you know?
เวลาตื่นนอนตอนเช้าๆ จะเป็นช่วงที่เจ้าตัวเล็กอารมณ์ดี สมองเปิดรับและผ่อนคลายเป็นพิเศษ
จะทำให้ลูกมีสมาธิและพร้อมจะเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ ได้เป็นอย่างดี แนะนำให้ยอดคุณแม่ลองหา
เพลงสนุกๆ เปิดให้เจ้าตัวเล็กฟังแต่เช้าดูนะคะ เพราะเด็กตั้งแต่ 1 ขวบขึ้นไปจะเริ่มมีพัฒนา
การเพิ่มขึ้น ทั้งเคลื่อนไหวตัวได้โยกย้าย ส่ายตัว เวลาได้ยินเสียงเพลงจะเต้นได้อัตโนมัติเลย
ค่ะ โดยเฉพาะเพลงที่มีจังหวะค่อนข้างชัดเจน แล้วพอเขาเริ่มพูดได้ เขาก็จะเริ่มร้องเพลงเลียน
แบบเสียงเพลงที่เปิดให้ฟัง หรือเลียนแบบที่คุณแม่อย่างเรากำลังพูดกับเขาได้ เป็นการพัฒนา
การด้านการฟังดนตรีและพัฒนาด้านร่างกายและจิตใจของลูกไปพร้อมๆ กันด้วยค่ะ เทคนิค
ง่ายๆ ก็คือ ก่อนเปิดเพลงให้ฟังเราลองดูอารมณ์เขาเป็นหลักไว้ก่อน จะเป็นเพลงช้าหรือเร็ว
ได้ทั้งนั้นค่ะ
- ถ้าเจ้าตัวเล็กจะนอนแล้ว ให้เปิดเพลงช้าๆ เบาๆ
- ถ้าตื่นแล้ว และดูท่าทางร่าเริงเป็นพิเศษ เปิดเพลงจังหวะสนุกๆ เลยค่ะ
|
|
เครื่องดนตรี + การ์ตูนที่มีเสียงเพลง
กระตุ้นการเรียนรู้ให้เจ้าตัวเล็กได้ดี |
 |
ยอดคุณแม่รู้ไหมคะว่า นอกจากการฟังเพลงและการร้องเพลงแล้ว
การที่ให้ของเล่นเจ้าตัวเล็กเป็นเครื่องดนตรี อย่าง กีตาร์ไม้อันเล็กๆ
ระนาด กลอง ขลุ่ย ฯลฯ แล้วเจ้าตัวเล็กหยิบๆ จับๆ มาเล่น หรือแค่
เขย่าๆ ก็ช่วยกระตุ้นประสาทการรับเสียงของเจ้าตัวเล็กได้แล้วนะคะ
แล้วยังเป็นการรับรู้เรื่องจังหวะที่มีอยู่ตามธรรมชาติด้วย
|
|
หรือคุณแม่อย่างเราจะลองเปิดการ์ตูนที่ใช้ดนตรีและมีเพลงประกอบที่มีคุณภาพ อย่างเรื่อง
Tom and Jerry ของวอลต์ ดีสนีย์ (Walt Disney) ที่ใช้เพลงประกอบเป็นดนตรีคลาสสิกให้
ลูกดูก็ได้ระหว่างนั้นค่อยๆ แอบจดพัฒนาการของเจ้าตัวเล็กไปในด้วย อย่างเช่น เวลาเจ้าตัว
เล็กได้ยินเสียงเพลงแบบนี้ เกิดอาการอย่างไร แล้วลูกสนใจแค่ไหน จำเสียงนี้ได้ไหม แล้ว
ค่อยๆ ตามพัฒนาการของลูกไปเรื่อยๆ นะคะ อย่างเช่น หลังจากให้ลองฟังหลายๆ เสียงดนตรี
ลูกชอบเสียงอะไรมากที่สุดเล่นเครื่องดนตรีแบบไหนมากที่สุด
ชวนลูกเล่นเกมดนตรีกันดีกว่า!!
|
|
|
 |
|
|
|
|
| |
|

|
|
เล่นดี พัฒนาการที่ดีก็ตามมา
นอกจากการเล่นจะสนุกแล้ว ยังทำให้เด็กๆ ได้พัฒนาการด้านอื่นๆ ตามมาพร้อมๆ กันด้วยนะคะ
ชวนเด็ก 1-2 ขวบ เล่นอะไรดี?
วัยนี้กำลังเรียนรู้...
เด็กวัยนี้กำลังเดินเตาะแตะได้เองบ้างแล้ว ถึงจะยังไม่แข็งแรงมากนักก็เถอะค่ะ แต่เจ้าตัวเล็ก
จะไม่ชอบอยู่เฉยๆ อยู่ตรงไหนก็จะชอบคว้าอะไรใกล้ๆ แล้วเดินไปจนถึงจุดหมายให้ได้ซึ่งก็จะ
ทำให้ได้เรียนรู้เรื่องระยะทางและการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อส่วนต่างๆ ได้เป็นอย่างดีด้วยค่ะ
แต่คุณแม่คุณพ่อก็ยังต้องคอยดูอยู่ใกล้ๆ ก่อนนะคะ เพราะโอกาสพลาดมีสูงมาก ยังอันตราย
อยู่มากเลยค่ะ
นอกจากนั้นเด็กวัยนี้ยังชอบดูหนังสือที่มีรูปภาพเยอะๆ สีสันสดใส แล้วก็เริ่มจำคำคล้องจองง่ายๆ
ได้แล้วพูดได้เป็นคำๆ สั้นๆ หรือเวลาได้ยินเสียงเพลงก็ชอบเคลื่อนไหวตามจังหวะเพลงด้วย
|
| ของเล่นที่เหมาะกับวัยนี้... |
ของเล่นที่เหมาะกับวัยนี้จะเป็นประเภทที่ลากจูงไปมาได้ค่ะ อย่าง รถไฟ
หรือรถลากต่อๆ กันเป็นขบวนกล่องกระดาษที่มีเชือกร้อยต่อกัน แล้วก็
ชอบเล่นน้ำ เล่นทราย ซึ่งก็จะช่วยพัฒนาความรู้สึกในเรื่องของการสัมผัส
และการฝึกใช้กล้ามเนื้อนิ้วมือ-มือ-แขนคุณแม่อย่างเราก็อาจจะต้องเลือก
ของเล่นที่นุ่มๆน่าสัมผัส หรือทำด้วยพลาสติกที่ปลอดภัยให้เด็กๆ ถือจับ
หรือโยนเล่นไปมา ซึ่งของเล่นแบบนี้ก็ช่วยฝึกกล้ามเนื้อเล็กได้เป็น
อย่างดีเลยค่ะ |
 |
| |
|
|
|
ชวนเด็ก 2-3 ขวบ เล่นอะไรดี?
วัยนี้กำลังเรียนรู้...
พอเริ่มโตขึ้นมาอีกหน่อย เขาก็เริ่มสนใจอยากรู้อยากเห็นอะไรก็ได้ที่อยู่รอบตัวแล้วค่ะ แล้วก็
จะเริ่มเคลื่อนไหวได้คล่องขึ้น ทรงตัวได้มั่นคงขึ้น กล้ามเนื้อแขนขาก็แข็งแรงขึ้นมาก ก็เลยชอบ
เล่นอะไรที่ออกแรงหรือใช้พลังสักหน่อย อย่างวิ่งเล่น กระโดด ปีนป่าย ม้วนกลิ้งตัว เตะหรือขว้าง
ลูกบอลเริ่มอยากขี่จักรยานสามล้อ
ของเล่นที่เหมาะกับวัยนี้...
ของเล่นที่เหมาะกับเด็กวัยนี้ก็น่าจะเป็นของเล่นที่ใช้นิวมือหยิบจับหมือหมุนได้ อย่าง ภาพตัดต่อ
ภาพต่อปลาย ไม้บล็อกหยอดตามรูปทรง กระดานหมุดฆ้อนตอก เจ้าตัวเล็กวัยนี้จะมีอิสระกับการ
เล่นค่อนข้างเยอะค่ะ แล้วก็ชอบเลียนแบบท่าทางของคนและสัตว์ เราอาจชวนเล่นละครขายของ
ด้วยของเล่นที่เลียนแบบของจริงก็ได้ค่ะ
การเล่น VS. พัฒนาการด้านต่างๆ
|
|
 |
|
ของเล่นนี้มีคุณค่า ยิ่งเล่นยิ่งมีประโยชน์
เกมที่เราจะชวนลูกเล่นต่อไปนี้ ไม่ใช่มีแค่ความสนุกเฉยๆ แต่เป็นการสร้างนิสัยและพัฒนาการดีๆ
ให้กับเจ้าตัวเล็กของเราด้วยค่ะ ว่าแล้วอย่าลืมชวนลูกเล่นด้วยกันบ่อยๆ นะคะ จะยิ่งมีความสุข
|
 |
|
เล่นสนุกตามวัยของเจ้าตัวเล็ก 1-3 ขวบ
1 ขวบขึ้นไป
* ดื่มน้ำจากแก้ว : ถือแก้วน้ำหรือถ้วยที่มีน้ำอยู่พอประมาณ ค่อยๆ เข้าหาริมฝีปากของลูก
แล้วดูสิว่าลูกหัดดื่มน้ำจากแก้วได้ไหม เกมนี้จะช่วยให้เจ้าตัวเล็กสามารถดื่มน้ำจากแก้วหรือ
ถ้วยเล็กๆ ได้ และช่วยพัฒนาการด้านร่างกาย ที่เป็นกล้ามเนื้อมัดเล็กของลูกนั่นเองค่ะ
* หยิบให้แม่ซิ : วางของเล่นให้เจ้าตัวเล็ก อย่าง ตุ๊กตาหมี หรือของเล่นอื่นๆ สัก 2-3 ชิ้น
ไว้ด้านหน้าของลูก แล้วคุณแม่อย่างเราค่อยบอกให้ลูกหยิบของเล่นตามที่บอกทีละชิ้น แล้วเรา
ลองสังเกตดูสิว่าลูกหยิบได้ถูกต้องตามที่เราบอกหรือเปล่า เกมนี้จะช่วยให้ลูกจับคู่สิ่งของกับ
ชื่อนั้นได้ เป็นการพัฒนาความคิดและสติปัญญาและความเข้าใจภาษาของลูกด้วยค่ะ
15 – 18 เดือน
* เล่นจูงๆ ลากๆ : แค่ผูกร้อยของที่มีอยู่ในบ้าน อย่าง รถของเล่น ตุ๊กตารูปต่างๆ ด้วยเชือกให้
ต่อๆ กันแล้วให้ลูกจูงลากไปมา เกมนี้จะช่วยให้ลูกได้พัฒนากล้ามเนื้อมัดใหญ่และมัดเล็กไป
พร้อมกันนะคะ
1 ? - 2 ขวบ
* ย่ำตามรอยเท้า : ใช้ชอล์กวาดรอยเท้าลูกสลับกันไปมาเหมือนรอยเท้าคนกำลังเดินสัก
10 รอยแล้วระบายสีที่แตกต่างลงไปบนรอยเท้าแต่ละรอย แล้วให้ลูกเดินตามไปเรื่อยๆ หยุดตรง
ไหนก็ให้ลูกบอกชื่อสีของรอยเท้าที่กำลังเหยียบอยู่ เกมนี้จะช่วยพัฒนากล้ามเนื้อมัดใหญ่ การ
ทรงตัว และพัฒนาการด้านภาษา ทำให้เจ้าตัวเล็กได้รู้จักชื่อสีแต่ละสีได้มากขึ้นด้วยค่ะ
* หนูต่อได้ : ให้เจ้าตัวเล็กต่อบล็อคของเล่นที่มีอยู่ แล้วนับดูสิว่าลูกต่อได้ทั้งหมดกี่ชั้น เกมนี้
จะช่วยพัฒนาการของกล้ามเนื้อมัดเล็ก และฝึกความสัมพันธ์ของมือและตาของเจ้าตัวเล็ก ซึ่ง
ส่วนใหญ่แล้ววัยนี้จะวางบล็อคต่อกันสูง 3-6 ชิ้น โดยไม่ล้มลงมา แต่ถ้าแรกๆ ยังทำไม่ได้
เราก็ต้องชวนเจ้าตัวเล็กฝึกไปเรื่อยๆ เพราะจะได้พัฒนาการด้านความคิดและสติปัญญาค่ะ
2-3 ขวบ
* ของชิ้นที่ 1 2 3 : ให้คุณแม่นั่งตรงข้ามกับเจ้าตัวเล็ก แล้วให้เขาถือของเล่นที่ตัวเองชอบเอา
ไว้ก่อนหลังจากนั้นเอาของเล่นอีกชิ้นให้เขาถือในมืออีกข้างที่เหลือนะคะ แล้วตามมาด้วยของ
เล่นชิ้นที่สามยื่นให้ลูกอีก ดูสิว่าลูกจะทำอย่างไรกับของเล่นชิ้นนี้ เกมนี้จะช่วยพัฒนาการด้าน
ความคิดและสติปัญญาฝึกให้ลูกรู้จักการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า และช่วยพัฒนาการของกล้าม
เนื้อมัดเล็กด้วยค่ะ
|
|
|
|
|
| |
|

|
คุณแม่อย่างเราคงมีความสุขที่สุดเลยนะคะ เวลาที่เห็นเจ้าตัวเล็กทำนั่นทำนี่ เล่นนั่นเล่นนี่แล้ว
หัวเราะเสียงดังอย่างร่าเริง เพราะนั่นก็เท่ากับว่าเจ้าตัวเล็กของเรากำลังเรียนรู้ผ่านการเล่นรูปแบบ
ต่างๆ เพราะเล่นไปเขาก็ต้องฝึกสังเกต ทดลอง ทดสอบ ลองผิดลองถูก และต้องรวบรวมความคิด
เพื่อจัดการกับการเล่นและของเล่นแต่ละชิ้นด้วยค่ะ เด็กๆ ก็ต้องใช้ทั้งการเคลื่อนไหวของร่างกาย รู้จักใช้ความคิดวิเคราะห์ ทำให้สมองได้ทำงานคู่กันไปด้วย แถมเล่นแล้วเจ้าตัวเล็กยังมีความสุข
สนุก สบายใจ ได้ความรู้ และทำให้ร่างกายแข็งแรงขึ้นด้วยค่ะ |
 |
มีงานวิจัยด้วยเรื่องนี้ค่ะว่า เด็กๆ ที่กำลังเล่นอย่างสนุกสนาน จะมีการ
เปลี่ยนแปลงของคลื่นสมองในทางที่ดี กล้ามเนื้อสมองมีการพัฒนา
ทำให้เด็กมีความจำที่ดีและมีความเข้าใจเพิ่มขึ้นด้วย |
|
|
ที่สำคัญกว่านั้นก็คือ การเล่นและกิจกรรมต่างๆ ที่ช่วยกระตุ้นเจ้าตัวเล็กอายุ 3 ขวบแรก จะทำให้
มี IQ เพิ่มขึ้น 15-30 จุดด้วยค่ะ และถ้าเด็กได้รับความอบอุ่นจากพ่อแม่ พ่อแม่เข้าใจอารมณ์
ความรู้สึกและรู้ว่าเจ้าตัวเล็กต้องการอะไร เขาก็จะมีการตอบสนองที่เหมาะสม ทีนี้ครอบครัวก็
อบอุ่นผูกพันกันโตขึ้นมาเขาก็จะเป็นเด็กที่มีความมั่นคงทางอารมณ์มากขึ้นด้วยค่ะ เห็นไหมคะว่า
สำคัญจริงๆ
สนุกกับการพูดคุยกับเจ้าตัวเล็ก
|
|
 |
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
|