นมแม่เป็นอาหารที่ดีที่สุดสำหรับทารก เอนฟาสนับสนุนให้คุณแม่เลี้ยงลูกด้วยนมแม่เพียงอย่างเดียวอย่างน้อย 6 เดือนไปจนถึง 2 ปี หรือนานกว่าตามคำแนะนำขององค์การอนามัยโลก (WHO) Enfa Smart Club พร้อมเป็นส่วนหนึ่งในการดูแลคุณแม่และลูกน้อย ด้วยการมอบข้อมูลโภชนาการและพัฒนาการลูกน้อยแต่ละวัย ที่เป็นประโยชน์และเชื่อถือได้ผ่านเว็บไซต์ enfababy.com

Register
Success

มีเรื่องต้องการปรึกษาพยาบาลใช่ไหมคะ?

กรอกข้อมูลด้านล่าง ทีมพยาบาลจะติดต่อกลับ เพื่อให้คำปรึกษาฟรีในเวลาทำการค่ะ

ลูกอึแข็ง ลูกถ่ายยาก รับมือยังไงเมื่อลูกน้อยไม่สบายท้อง

Enfa สรุปให้

  • ลูกอึแข็ง อึเป็นเม็ดแข็ง หรือเป็นก้อนแข็ง เป็นสัญญาณของอาการท้องผูกในเด็ก ทำให้ลูกน้อยขับถ่ายยาก ถ่ายไม่ออก หรือต้องออกแรงเบ่งมาก เพราะอุจจาระแข็ง
  • คุณพ่อคุณแม่มือใหม่อาจสงสัยว่าลูกถ่ายแข็ง เกิดจากอะไร ซึ่งสาเหตุโดยทั่วไปที่พบได้บ่อย เช่น การเปลี่ยนผ่านของนม การเปลี่ยนอาหารตามวัย แม่กินอาหารที่มีใยอาหารน้อย อาหารตามวัยมีใยอาหารน้อย
  • โดยทั่วไปแล้วปัญหาทารกท้องผูก ทารกอึแข็ง อาการมักดีขึ้นได้ภายใน 2-3 วัน หากมีปรับเปลี่ยนวิธีการดูแลลูกอย่างเหมาะสม เช่น เพิ่มใยอาหารในอาหารตามวัย ให้ลูกดื่มน้ำ และกินนมอย่างเพียงพอ

เลือกอ่านตามหัวข้อ

 

อึ หรือ อุจจาระของทารกนั้น ควรจะต้องมีความนุ่ม ไม่แข็งเป็นก้อน อาจมีสีเหลือง เหลืองเข้ม หรือบางครั้งอาจเป็นสีเขียวก็ได้ แต่หลัก ๆ แล้วอึของเบบี๋ควรจะต้องมีความนุ่ม หากคุณพ่อคุณแม่เปลี่ยนผ้าอ้อมแล้วพบว่าลูกอึแข็ง อาจเป็นไปได้ว่าลูกน้อยมีอาการท้องผูกค่ะ แต่อาการท้องผูก จนลูกถ่ายแข็งเกิดจากอะไร และจะรับมือกับปัญหาทารกอึแข็งได้อย่างไรบ้าง บทความนี้จาก Enfa มีสาระน่ารู้เกี่ยวกับอาการทารกท้องผูก พร้อมวิธีรับมืออย่างเหมาะสมมาฝากค่ะ


ลูกอึแข็ง คืออะไร

หากคุณพ่อคุณแม่เปลี่ยนผ้าอ้อมของทารก และพบว่าทารกอึแข็ง อึของทารกมีลักษณะเป็นก้อน หรือทารกอุจจาระเป็นเม็ดแข็ง อาจจะเป็นก้อนเล็ก หรือก้อนใหญ่ก็ได้ค่ะ ลักษณะของอุจาระแบบนี้มักเป็นสัญญาณของอาการท้องผูก ส่งผลให้ทารกอุจจาระแข็ง ทำให้ถ่ายยาก เวลาขับถ่ายลูกน้อยมักจะร้องไห้งอแงด้วยความเจ็บปวด และต้องออกแรงเบ่งมากกว่าปกติ ทำให้ลูกน้อยไม่สบายตัว ไม่สบายท้อง


ลูกถ่ายแข็ง เกิดจากอะไร

ลูกถ่ายแข็ง เกิดจากอาการท้องผูกค่ะ และอาการท้องผูกในทารกนั้นเกิดได้จากหลายสาเหตุที่แตกต่างกันไป ดังนี้

  • ทารกเปลี่ยนจากการกินนมผงมาเป็นนมแม่ หรือเปลี่ยนจากกินนมแม่มาเป็นนมผง
  • ทารกถึงวัยที่ต้องกินอาหารตามวัยควบคู่ไปกับนมแม่หรือนมผง การเปลี่ยนโภชนาการใหม่ ระบบขับถ่ายอาจยังปรับตัวไม่ทัน
  • ทารกได้กินนมไม่เพียงพอ ทำให้ขาดความชุ่มชื้นในระบบทางเดินอาหาร หรือถ้าถึงวัยที่กินอาหารตามวัยแล้ว อาจเป็นเพราะลูกน้อยดื่มน้ำไม่เพียงพอ
  • หากทารกยังกินนมแม่อยู่ อาจเป็นไปได้ว่าคุณแม่กินอาหารที่มีใยอาหารน้อย ทำให้ทารกได้รับใยอาหารไม่เพียงพอผ่านทางน้ำนม
  • สำหรับทารกที่กินอาหารตามวัยแล้ว อาจมีสาเหตุมาจากการกินอาหารที่มีใยอาหารน้อย
  • ทารกอาจไม่สบาย หรือมีอาการเจ็บป่วย ซึ่งอาจส่งผลทำให้ลูกน้อยเบื่ออาหาร กินนมน้อยลง กินอาหารน้อยลง ก็มีส่วนทำให้เกิดอาการท้องผูกได้

 

เด็กอึแข็ง ส่งผลเสียต่อพัฒนาการอย่างไร

โดยทั่วไปแล้วอาการท้องผูกที่ทำให้เด็กอึแข็งนั้น มักไม่ส่งผลเสียรุนแรงต่อลูกน้อยค่ะ การปรับเปลี่ยนกิจวัตรประจำวันของลูกน้อยก็สามารถช่วยให้อาการท้องผูกดีขึ้นได้ เช่น ดูแลให้ลูกกินนมอย่างเพียงพอ สำหรับเด็กที่อายุตั้งแต่ 6 เดือนขึ้นไปก็เพิ่มอาหารที่มีใยอาหารหรือไฟเบอร์เด็กให้มากขึ้น หรือถ้าลูกน้อยยังกินแต่นมแม่ คุณแม่ก็ควรกินอาหารที่มีใยอาหารมากขึ้น

อย่างไรก็ตาม ในบางครั้งปัญหาเด็กอึแข็ง ก็สามารถส่งผลเสียต่อสุขภาพของลูกน้อยได้เช่นกัน ดังนี้

  • ลูกน้อยอึแข็ง ท้องผูก ออกเร่งเบ่งมากจนมีแผลปริที่ทวารหนัก อาจทำให้ลูกน้อยงอแงมากขึ้นด้วยความเจ็บปวด ทำให้ลูกไม่สบายตัว อาจกินอาหารน้อยลง นอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอ
  • ลูกน้อยอึไม่ออกหลายวันอาจมีอาการปวดท้อง ไม่สบายตัว ทำให้เบื่ออาหาร หรือนอนหลับไม่เต็มที่
  • เสี่ยงต่อภาวะขาดน้ำ หากลูกน้อยไม่ได้กินนม หรือดื่มน้ำอย่างเพียงพอในช่วงที่มีอาการท้องผูก
  • เสี่ยงต่อริดสีดวงทวาร หากลูกน้อยมีอาการท้องผูกบ่อย ๆ
  • เสี่ยงต่อภาวะอุจจาระอุดตัน เพราะอุจจาระแข็งติดค้างอยู่ในลำไส้ของลูกน้อย
  • เสี่ยงต่อภาวะไส้ตรงขยายใหญ่ เนื่องจากมีอุจจาระก้อนใหญ่สะสมอยู่ ทำให้ไส้ตรงของลูกน้อยขยายตัวยืดออกหาก และยังทำให้รู้สึกอยากถ่ายอุจจาระลดน้อยลงอีกด้วย

 

ลูกถ่ายแข็งเป็นก้อน

ลูกถ่ายแข็งเป็นก้อน โดยมากมักมีสาเหตุมาจากอาการท้องผูกในทารกนั่นเองค่ะ ซึ่งนอกจากจะทำให้ลูกน้อยถ่ายไม่ออก หรือบางครั้งก็ทำให้ลูกถ่ายไม่ออกหลายวันแล้ว โดยมากก็จะพบว่าอุจจาระที่ออกมานั้นมักจะมีลักษณะแข็งเป็นเม็ด หรือแข็งเป็นก้อน ลักษณะอุจจาระแบบนี้จะทำให้ลูกน้อยขับถ่ายลำบาก ต้องออกแรงมากขึ้น และยังเสี่ยงต่อริดสีดวงทวารได้อีกด้วย


ลูกถ่ายแข็งมีเลือดปน

ปัญหาลูกถ่ายแข็งมีเลือดปน ก็เป็นผลมาจากอาการท้องผูก ทำให้อุจจาระแข็ง เวลาขับถ่ายจึงเป็นไปกด้วยความยากลำบาก ลูกน้อยต้องออกแรงเบ่งมากขึ้น ซึ่งในบางกรณีนั้น อุจจาระเป็นก้อนแข็งมีขนาดใหญ่ ทำให้ผิวหนังบริเวณทวารหนักเกิดการฉีดขาด บาดเจ็บ เมื่อขับถ่ายออกมา ก็จะพบว่าอุจจาระแข็งของลูกมีเลือดปนออกมาด้วยค่ะ

อย่างไรก็ตาม หากลูกมีปัญหาท้องผูก ควรเร่งแก้ไขปรับเปลี่ยนวิธีการเลี้ยงลูกทันที เพราะหากลูกท้องเสียบ่อย อึแข็งบ่อย จนทำให้ลูกต้องออกแรงเบ่งอุจจาระบ่อย ๆ เสี่ยงต่อริดสีดวงทวารในลูกน้อยได้ค่ะ


ลูกอุจจาระแข็ง แก้ยังไงดี

หากลูกมีอุจจาระแข็ง คุณพ่อคุณแม่จะต้องเร่งปรับเปลี่ยนวิธีการดูแลูกน้อยอย่างทันท่วงที เพื่อฟื้นฟูระบบการขับถ่ายของลูกน้อยให้กลับมาสมดุลเป็นปกติ ดังนี้

  • เพิ่มการเคลื่อนไหวให้ลูกน้อยมากขึ้น โดยวางลูกน้อยนอนลงเบาะ และขยับขาวนเบา ๆ เหมือนกำลังขี่จักรยาน วิธีนี้ช่วยกระตุ้นให้การขับถ่ายดีขึ้นได้
  • ทำการนวดวนที่ท้องเบา ๆ เพื่อช่วยกระตุ้นการทำงานของระบบขับถ่าย
  • หากลูกน้อยยังกินนมแม่เพียงอย่างเดียว ให้ดูแลป้อนนมลูกอย่างเพียงพอ
  • หากลูกน้อยอายุตั้งแต่ 6 เดือนขึ้นไปและเริ่มกินนมผงแล้ว สามารถดูแลให้ลูกน้อยลองดื่มน้ำเพิ่มระหว่างมื้อนม เพื่อเพิ่มความชุ่มชื้นในระบบขับถ่าย
  • หากลูกน้อยเริ่มกินอาหารตามวัยแล้ว คุณพ่อคุณแม่อาจสงสัยว่าลูกถ่ายแข็งทานอะไรดี? สามารถทำได้ง่าย ๆ ด้วยเพิ่มผักที่มีกากใยสูง เช่น บรอกโคลี ผักโขม ผักบุ้ง หรือผลไม้ที่มีใยอาหารให้มากขึ้น เช่น แอปเปิล ลูกแพร์ ลูกพรุน กล้วย เป็นต้น

อย่างไรก็ตาม การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการเลี้ยงลูกนี้ อาจต้องใช้เวลา 2-3 วันกว่าการขับถ่ายของลูกน้อยจะกลับมาเป็นปกติ แต่ถ้าหากอาการยังไม่ดีขึ้นเลย ควรพาลูกไปพบแพทย์เพื่อเข้ารับการตรวจวินิจฉัยหาสาเหตุของอาการท้องผูกและรับการรักษาอย่างเหมาะสม และในบางกรณีแพทย์อาจสั่งจ่ายยาระบาย หรืออาจแนะนำให้ใช้ที่สวนก้นเด็กเพื่อรักษาอาการท้องผูกค่ะ


ย่อยง่าย ถ่ายคล่อง สมองดี ผสมโปรตีนที่ผ่านการย่อยบางส่วน

อาการท้องผูก อึแข็ง ถือเป็นหนึ่งในอาการทางสุขภาพที่รบกวนทั้งการกิน การนอน การเล่น และการทำกิจกรรมของลูกน้อย โดยเฉพาะบางครั้งก็ส่งผลต่อการนอนหลับ ทำให้ลูกนอนไม่สนิท เพราะรู้สึกไม่สบายตัวเนื่องจากปัญหาท้องผูก 

อย่างไรก็ตาม นอกจากปัญหาท้องผูกแล้ว บางครั้งการที่ลูกร้องตอนกลางคืน ไม่มีสาเหตุ อาจเกิดจากหลายปัจจัย ไม่ว่าจะเป็นพัฒนาการตามวัย อารมณ์ ความกลัว ฝันร้าย หรือปัญหาทางกายภาพ เช่น แพ้อาหารหรือไม่ถูกกับนม การเข้าใจพฤติกรรมของลูกแต่ละช่วงวัยคือกุญแจสำคัญที่จะช่วยให้คุณพ่อคุณแม่สามารถดูแลลูกได้อย่างเหมาะสมและมั่นใจยิ่งขึ้น

ทั้งนี้ ในช่วงวัยแรกเกิด ระบบย่อยอาหารของลูกน้อยยังทำงานได้ไม่เต็มที่ เด็กมากกว่า 70% จึงมีโอกาสเกิดอาการไม่สบายท้อง เช่น ท้องผูก ท้องอืด แหวะนม และร้องกวน การเลือกโภชนาการที่ย่อยง่ายจึงเป็นกุญแจสำคัญ เพื่อช่วยให้ลูกสบายท้อง ถ่ายคล่อง และเรียนรู้ได้เต็มศักยภาพ

โดยเฉพาะโภชนาการที่ผสมโปรตีนที่ผ่านการย่อยบางส่วน (PHP) ซึ่งมีขนาดโมเลกุลเล็ก ย่อยง่าย ดูดซึมไว ลดการเกิดแก๊สและปัญหาขับถ่าย พร้อมทั้งเสริมด้วยเส้นใยสุขภาพอย่าง PDX และ GOS ที่ช่วยปรับสมดุลลำไส้ และสารอาหารบำรุงสมอง เช่น MFGM และ DHA เพื่อส่งเสริมพัฒนาการทั้ง IQ และ EQ ของลูกน้อยอย่างต่อเนื่อง

ดังนั้น หากไม่สามารถให้นมแม่ได้ โภชนาการที่ย่อยง่าย ผสมโปรตีนย่อยบางส่วน และเสริมสารอาหารสำคัญ คือทางเลือกที่ช่วยให้ลูกเติบโตแข็งแรง สมองดี พร้อมเรียนรู้อย่างไม่สะดุด

 


บทความแนะนำสำหรับคุณแม่และลูกน้อย


    * นมแม่เป็นอาหารที่ดีที่สุดสำหรับทารก
    Enfa Smart Club สนับสนุนให้คุณแม่เลี้ยงลูกด้วยนมแม่เพียงอย่าง
    เดียวอย่างน้อย 6 เดือนและให้นมแม่ควบคู่อาหารตามวัยอีก 2 ปี หรือนานกว่านั้น ตามคำแนะนำขององค์การอนามัยโลก (WHO)
    Enfa Smart Club พร้อมเป็นส่วนหนึ่งในการดูแลคุณแม่และลูกน้อย ด้วยการมอบข้อมูลโภชนาการและพัฒนาการลูกน้อยแต่ละวัย ที่เป็นประโยชน์และเชื่อถือได้ ผ่านเว็บไซต์ enfababy.com

    คุณกำลังเข้าถึงเนื้อหาจากผู้ให้บริการภายนอกเกี่ยวกับการซื้อหรือ เรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ของบริษัท มี้ด จอห์นสัน นิวทริชัน (ประเทศไทย) จำกัด​

    กรุณากดยืนยันเพื่อดำเนินการต่อ

    Line TH
    Cart TH
    กรุณากรอกชื่อของคุณ
    กรุณากรอกชื่อของคุณ
    กรุณากรอกหมายเลขโทรศัพท์ที่ถูกต้อง
    วันเกิดลูกน้อย
    กรุณาเลือกวันที่